บทความ
Sticky Mat คืออะไร? แผ่นกาวดักฝุ่นคลีนรูม ขนาด เกรด 3.5C vs 4.0C และวิธีใช้
Sticky Mat (แผ่นกาวดักฝุ่น หรือ Tacky Mat) คือแผ่นฟิล์มโพลีเอทิลีนความหนาแน่นต่ำ (LDPE) เคลือบกาวอะคริลิก ซ้อนกัน 30 ชั้น ใช้ปูพื้นหน้าทางเข้าห้องคลีนรูม ห้องแล็บ และไลน์ผลิต เพื่อดักฝุ่นและสิ่งสกปรกจากพื้นรองเท้าและล้อรถเข็นก่อนเข้าพื้นที่ควบคุม เมื่อชั้นบนสุดสกปรกให้ลอกทิ้ง ชั้นถัดไปพร้อมใช้ทันที
A sticky mat (tacky mat) is a stack of 30 adhesive-coated LDPE film sheets placed at cleanroom, lab and production-line entrances to remove dust from shoe soles and cart wheels; when the top sheet is dirty it is peeled off to expose a clean one.
ทำความรู้จักกับ แผ่นกาวดักฝุ่น (Sticky Mat) ด่านแรกของการดักจับสิ่งปนเปื้อน
มีหน้าที่หลักในการ ดักจับฝุ่น ผง และอนุภาคขนาดเล็ก ที่ติดมากับรองเท้า ล้อรถเข็น และอุปกรณ์เคลื่อนที่ ก่อนเข้าสู่พื้นที่ผลิตหรือพื้นที่สำคัญ ในระบบคลีนรูมระดับอุตสาหกรรม การควบคุมฝุ่นตั้งแต่ “จุดแรกก่อนเข้า” เป็นขั้นตอนที่คุ้มค่าที่สุด Sticky Mat จึงถือเป็น ด่านแรก (First Barrier) ของระบบควบคุมฝุ่นทั้งหมด
Sticky Mat ทำงานอย่างไร
ผิวกาวด้านบนจับฝุ่น เส้นผม และเศษผงที่ติดมากับพื้นรองเท้าและล้อรถเข็นทุกครั้งที่เหยียบผ่าน ฝุ่นจึงถูกหยุดไว้ที่ทางเข้า ไม่ถูกพาเข้าไปในห้องคลีนรูม ช่วยลดภาระของ HEPA Filter และทำให้ระดับความสะอาดของห้องคงที่
คุณสมบัติหลักของ Sticky Mat
- วัสดุ: ฟิล์ม LDPE เคลือบกาวอะคริลิกสูตรน้ำ ลอกออกจากพื้นเรียบโดยไม่ทิ้งคราบ
- โครงสร้าง: 30 ชั้นต่อแผ่น มีเลขกำกับ 1–30 ที่มุม ลอกทิ้งทีละชั้น
- เกรด: 3.5C = ฟิล์ม 35 ไมครอน แรงยึด 300–450 g/25mm (ทางคนเดิน) · 4.0C = ฟิล์ม 40 ไมครอน กาวเหนียวกว่า (ทางรถเข็น)
- ขนาดมาตรฐาน: 24×36 นิ้ว (61×91 ซม.) และ 26×45 นิ้ว (66×114 ซม.) · ขนาดเล็ก 13×23 นิ้ว และ 20×15 ซม.
- บรรจุ: 24×36 และ 26×45 นิ้ว = 10 แผ่น/กล่อง (300 ชั้น) · 13×23 นิ้ว = 20 แผ่น/กล่อง
- ประสิทธิภาพ: ดักฝุ่นได้ 99.80% เมื่อเดินผ่าน 6 ก้าว
- จุดใช้งาน: ทางเข้าและห้องเปลี่ยนชุดก่อนเข้าคลีนรูม ISO Class 5–8, ห้องแล็บ, ไลน์ผลิตอิเล็กทรอนิกส์ ยา อาหาร
ขนาดมาตรฐานของ Sticky Mat และการเลือกใช้
| สั่งซื้อ / ขนาด | ขนาด (ซม.) | เกรด | บรรจุ | เหมาะกับ |
|---|---|---|---|---|
| 33×58 ซม. | 3.5C | 20 แผ่น/กล่อง | ประตูเล็ก ห้องแล็บ จุดเปลี่ยนรองเท้า | |
| 61×91 ซม. | 3.5C | 10 แผ่น/กล่อง | ประตูบานเดี่ยว ห้องเปลี่ยนชุด หน้า Air Shower | |
| 66×114 ซม. | 3.5C | 10 แผ่น/กล่อง | ประตูกว้าง ประตูบานคู่ คนเดินผ่านมาก | |
| 66×114 ซม. | 4.0C | 10 แผ่น/กล่อง | ทางเข้าที่มีรถเข็น รถลาก ฝุ่นหยาบ | |
| 20×15 ซม. | 3.5C | สอบถาม | Pass Box โต๊ะทำงาน ชั้นวางชิ้นงาน (วางของ ไม่ใช่ทางเดิน) |
Sticky Mat 3.5C กับ 4.0C ต่างกันอย่างไร
| รายการ | 3.5C | 4.0C |
|---|---|---|
| ความหนาฟิล์มต่อชั้น | 35 ไมครอน | 40 ไมครอน |
| แรงยึดกาว | 300–450 g/25mm | สูงกว่า 3.5C |
| เหมาะกับ | ทางคนเดิน ห้องแล็บ ห้องเปลี่ยนชุด | ทางรถเข็น รถลาก รองเท้าเซฟตี้ ฝุ่นหยาบ |
| ขนาดที่มี | 13×23, 24×36, 26×45 นิ้ว และ 20×15 ซม. | 26×45 นิ้ว |
ควรวาง Sticky Mat อย่างไรให้ดักฝุ่นได้เต็มที่
วางให้ทุกคนต้องเหยียบแผ่นหลายก้าวก่อนเข้าพื้นที่สะอาด ทางเข้าหลักที่คนเดินผ่านมากใช้ขนาด 26×45 นิ้ว และวางต่อกันตามแนวเดินได้ ทางเข้าที่มีรถเข็นควรใช้เกรด 4.0C และให้ความกว้างของแผ่นครอบคลุมล้อทั้งสองข้าง
Sticky Mat ต่างจากพรมเช็ดเท้าทั่วไปอย่างไร
| รายการ | Sticky Mat | พรมเช็ดเท้าทั่วไป |
|---|---|---|
| วิธีดักฝุ่น | ผิวกาวจับฝุ่นไว้ ไม่ฟุ้งกลับ | เส้นใยกวาดฝุ่น ฝุ่นสะสมในพรม |
| เส้นใยหลุดร่วง | ไม่มี เป็นฟิล์มพลาสติก | มีโอกาสหลุดร่วง |
| การทำความสะอาด | ลอกชั้นบนทิ้ง ชั้นใหม่พร้อมใช้ทันที | ต้องดูดฝุ่นหรือซัก |
| เหมาะกับ | คลีนรูม ห้องแล็บ ไลน์ผลิต | อาคารทั่วไป |
Sticky Mat กับงาน ESD ใช้แทนกันได้ไหม
Sticky Mat ทำหน้าที่ดักฝุ่นจากพื้นรองเท้าและล้อรถเข็น ไม่ได้ออกแบบมาเพื่อระบายไฟฟ้าสถิต พื้นที่ป้องกันไฟฟ้าสถิต (EPA) ในโรงงานอิเล็กทรอนิกส์ควรใช้ Sticky Mat ที่ทางเข้า ร่วมกับพื้นหรือแผ่นยาง ESD ที่มีค่าความต้านทานตามมาตรฐาน
ตารางเปรียบเทียบการเลือกขนาดและความหนาของ Sticky Mat
| สเปกสินค้า (Specification) | ลักษณะจุดใช้งานที่เหมาะสม | คำแนะนำในการเลือกใช้ |
| ความหนา 3.5C (35 ไมครอน) | ทางเข้าห้องคลีนรูมทั่วไป, ประตูคนเดิน, รถเข็นน้ำหนักเบา | รุ่นขายดีที่สุด: คุ้มค่า เหนียวทนทาน เหมาะกับงานเดินสัญจรทั่วไป |
| ความหนา 4.0C (40 ไมครอน) | ทางผ่านรถเข็นสินค้า, จุดเคลื่อนย้ายวัตถุดิบ, คนเดินหนาแน่น | รุ่นงานหนัก (Heavy Duty): ฟิล์มหนาพิเศษ ไม่ย่น ไม่ฉีกขาดเมื่อล้อรถเข็นผ่าน |
| ขนาด 24 × 36 นิ้ว (60x90 cm) | ประตูบานเดี่ยว, หน้าตู้ Pass Box, พื้นที่ทางเดินแคบ | เหมาะสำหรับห้องแล็บและพื้นที่ขนาดกะทัดรัด |
| ขนาด 26 × 45 นิ้ว (66x114 cm) | ประตูบานคู่, หน้าประตู Air Shower, ทางเดินกว้าง | ขนาดมาตรฐานยอดนิยม: ครอบคลุมการก้าวเท้า 2–3 ก้าวได้อย่างสมบูรณ์ |
จำนวนชั้นของ แผ่นกาวดักฝุ่น Sticky Mat มีผลอย่างไร
-
30 ชั้น
การเลือกจำนวนชั้นที่เหมาะสม ช่วยลดต้นทุนรวมและลดการหยุดชะงักของกระบวนการผลิต
วิธีนับชั้นและเปลี่ยน Sticky Mat
Sticky Mat ของ Baobao มีแถบตัวเลข 1-30 อยู่มุมแผ่น ช่วยให้นับชั้นที่เหลือได้ง่ายโดยไม่ต้องเปิดดู:
| ขั้นตอน | วิธีทำ | หมายเหตุ |
|---|---|---|
| 1. ดูแถบตัวเลข | มุมแผ่นมีตัวเลข 1-30 | ตัวเลขที่เห็น = ชั้นที่เหลือ |
| 2. ลอกชั้นสกปรก | จับมุมแผ่นลอกจากขอบ | ลอกช้าๆ อย่าดึงเร็ว ฝุ่นจะฟุ้ง |
| 3. ม้วนทิ้ง | ม้วนแผ่นที่ลอกออก ห่อฝุ่นไว้ข้างใน | ป้องกันฝุ่นกระจาย |
| 4. ชั้นใหม่พร้อมใช้ | ชั้นด้านล่างสะอาดพร้อมใช้ทันที | ไม่ต้องเตรียมอะไรเพิ่ม |
| 5. เปลี่ยนแผ่นใหม่ | เมื่อลอกครบ 30 ชั้น วางแผ่นใหม่ทับ | ลอกแผ่นปิดหน้าก่อนใช้ |
Baobao Sticky Mat ทุกรุ่นบรรจุ 10 แผ่น/กล่อง แผ่นละ 30 ชั้น รวม 300 ชั้น/กล่อง สั่งซื้อ โทร 02-055-6443
ขนาด แผ่นกาวดักฝุ่น Sticky Mat และการเลือกใช้งานให้เหมาะสม
การเลือกขนาด Sticky Mat ให้เหมาะกับพื้นที่ ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการดักฝุ่นและลดอัตราการเปลี่ยนแผ่น
แผ่นกาวดักฝุ่น Sticky Mat ขนาดมาตรฐาน
เหมาะสำหรับทางเข้า–ออกทั่วไป และพื้นที่จำกัด
- 👉 แผ่นกาวดักฝุ่น Sticky Mat ขนาด 15×20 เซนติเมตร – สำหรับพื้นที่แคบหรือจุดผ่านเฉพาะ
- 👉 แผ่นกาวดักฝุ่น Sticky Mat ขนาด 23×13 นิ้ว – ขนาดยอดนิยมสำหรับคลีนรูมทั่วไป
แผ่นกาวดักฝุ่น Sticky Mat สำหรับพื้นที่สัญจรสูง
เหมาะสำหรับประตูหลักและพื้นที่ที่มีรถเข็นผ่านบ่อย
- 👉 แผ่นกาวดักฝุ่น Sticky Mat ขนาด 24×36 นิ้ว – เพิ่มพื้นที่เหยียบต่อหนึ่งรอบ
- 👉 แผ่นกาวดักฝุ่น Sticky Mat ขนาด 26×45 นิ้ว – เหมาะสำหรับโรงงานขนาดใหญ่และโซนหลัก
แนวทางแนะนำ:
หากมีรถเข็นหรืออุปกรณ์เคลื่อนที่ผ่านเป็นประจำ ควรเลือก Sticky Mat ขนาดใหญ่ เพื่อให้ล้อสัมผัสแผ่นกาวได้เต็มรอบ
คำถามที่พบบ่อย - Sticky Mat
Sticky Mat (แผ่นกาวดักฝุ่น หรือ Tacky Mat) คือแผ่นฟิล์มโพลีเอทิลีนความหนาแน่นต่ำ (LDPE) เคลือบกาวอะคริลิก ซ้อนกัน 30 ชั้น ใช้ปูพื้นหน้าทางเข้าห้องคลีนรูม ห้องแล็บ และไลน์ผลิต เพื่อดักฝุ่นและสิ่งสกปรกจากพื้นรองเท้าและล้อรถเข็นก่อนเข้าพื้นที่ควบคุม เมื่อชั้นบนสุดสกปรกให้ลอกทิ้ง ชั้นถัดไปพร้อมใช้ทันที
ไม่ต่างกัน เป็นสินค้าชนิดเดียวกัน ภาษาไทยเรียกว่าแผ่นกาวดักฝุ่น บางแห่งเรียก Tacky Mat, Cleanroom Mat หรือ Peel-off Mat
1 แผ่นมี 30 ชั้น มีเลขกำกับที่มุม ลอกทิ้งทีละชั้นเมื่อผิวกาวสกปรก
ขนาดมาตรฐานคือ 24×36 นิ้ว (61×91 ซม.) และ 26×45 นิ้ว (66×114 ซม.) ขนาดเล็กมี 13×23 นิ้ว และ 20×15 ซม. สำหรับ Pass Box หรือโต๊ะทำงาน
ตัวเลขคือความหนาฟิล์มต่อชั้น 3.5C หนา 35 ไมครอน แรงยึดกาว 300–450 g/25mm เหมาะกับทางคนเดิน ส่วน 4.0C หนา 40 ไมครอน กาวเหนียวกว่า ไม่ย่นเมื่อล้อรถเข็นทับ เหมาะกับทางรถเข็นและฝุ่นหยาบ
ดักฝุ่นได้ 99.80% เมื่อเดินผ่าน 6 ก้าว จึงควรวางให้คนเดินเหยียบแผ่นได้หลายก้าวก่อนเข้าพื้นที่สะอาด
ลอกชั้นบนทิ้งเมื่อผิวกาวมีฝุ่นจับจนเห็นรอยเท้าชัด หรือความเหนียวลดลง จุดที่คนหรือรถเข็นผ่านมากควรตรวจทุกกะการทำงาน
กาวอะคริลิกสูตรน้ำออกแบบให้ลอกออกจากพื้นเรียบที่สะอาดได้โดยไม่ทิ้งคราบ ควรวางบนพื้นแห้ง ไม่มีน้ำมันหรือฝุ่นหนา
ไม่ได้ Sticky Mat ทำหน้าที่ดักฝุ่น ไม่ได้ออกแบบมาเพื่อระบายไฟฟ้าสถิต พื้นที่ EPA ที่ต้องควบคุม ESD ควรใช้คู่กับพื้นหรือแผ่นยาง ESD ที่มีค่าความต้านทานตามมาตรฐาน
บริษัท เป๋าเป่า (ประเทศไทย) จำกัด มีครบ 4 ขนาด ทั้งเกรด 3.5C และ 4.0C พร้อมแผ่นสำหรับ Air Shower ขอใบเสนอราคาหรือตัวอย่างได้ที่ 02-055-6443
ขอใบเสนอราคาหรือตัวอย่าง Sticky Mat: โทร 02-055-6443 · LINE · ดูแผ่นกาวดักฝุ่นทุกรุ่น